1. Ana Sayfa
  2. Avrupa Tarihi
  3. Yeni Emperyalizm ve Berlin Konferansı

Yeni Emperyalizm ve Berlin Konferansı

yeni emperyalizm

Yeni Emperyalizm

Yeni Emperyalizm, 1870 yılından 1914’e kadar süren sömürgecilik faaliyetlerine verilen isimdir. Emperyalizm’in kökü Empire’den gelmektedir ve hükmetmek, sömürü, yayılmacılık gibi anlamlar içermektedir. 1870 Yılında başlayan bu emperyalizm birtakım yeni unsurlar içeriyor. Yeni Emperyalizm’in en büyük özelliği Afrika kıtasının iki bölge hariç tamamen sömürge haline gelmesidir. Bahsettiğimiz iki bölge ise Liberya ile Etiyopya’dır. Yeni Emperyalizm ile beraber ırkın üstünlüğü düşüncesi ortaya çıkıyor ve bu sefer büyük devletler pazar arayışına da giriyorlar. Yeni Emperyalizm ile beraber sömürgeciliği meşru kılacak araçlar da ortaya atılmıştır. Irkın üstünlüğü bu araçlardan birisidir diğeri de Alturizm görüşüdür. Alturizm kendini başkaları için feda etmek demektir, yani Beyazlar (Avrupalılar) Afrika’ya giderek aslında orayı sömürmediklerini kendilerini Afrikalıların hizmeti için feda ettiklerini savunurlar. Alturizm‘e göre Afrikalılar tembel, hantal ve sahip oldukları kaynakların farkında olmayan bir topluluk. Rudyard Kipling, Beyaz Adamın Yükü adlı şiirinde bu konuya değinmektedir.

Yeni Emperyalizm, 1. Dünya Savaşı’nın en büyük nedenidir çünkü devletler paylaşacak sömürge bulamıyorlar ve bu sefer büyük imparatorlukları parçalama yoluna gidiyorlar. En çok toprağı olan en büyüktür anlayışından dolayı tüm devletler en değersiz toprak parçası için bile yarışıyorlar. Özellikle bu dönemde Mısır çok önem kazanıyor çünkü 1870 senesi öncesinde Süveyş Kanalı açılıyor. Süveyş’i elinde tutan çok güçlü bir güce sahip olur. Bu dönemde Güney Asya’da bazı sömürgelerin el değiştirdiğini görüyoruz. Yine bu dönemde Çin-İran-Osmanlı gibi yarı sömürge olan ülkeler mevcut. Yarı sömürge olan ülkeler ekonomik olarak bağımlılar fakat siyasi olarak bağımsızlardır.

Yeni Emperyalizm‘in EN ÖNEMLİ özelliği ise eskiden sömürge toprakları devletlerin valisi tarafından kontrol ediliyordu. Artık bir sömürge toprağında söz hakkınız olsun istiyorsanız bizzat o bölgede bulunmak zorundasınız. Dolayısıyla devletler sömürge topraklarına avukatı, hakimi, savcısı, okulları, kilisesi gibi topyekûn gitmek zorunda kalıyorlar. Herhangi bir sömürge toprağında kendi ülkelerindeki gibi bir yönetim sisteminin benzerini kurmak zorundalar.

yeni emperyalizm afrika

Yeni Emperyalizm’in Nedenleri:

1850’lerde sanayileşmenin ikinci aşaması başlıyor ve inanılmaz bir seri üretim ortamı oluşuyor. Bu seri üretim hem hammadde ihtiyacını arttırıyor hem de pazar ihtiyacını arttırıyor.
Bu dönemde her dini grup kendi mezhebine bulabildiği kadar adam toplamaya çalışıyor.
Afrika’da ücretsiz iş gücünden yararlanıyorlar.
Afrika sadece yeraltı kaynakları ile değil yerüstü kaynakları ile de çok zengin bir coğrafya. Avrupalıların ilk kez gördükleri çok çeşitli hayvanları ve bitkileri barındırıyor. Bu yüzden bölgeye coğrafyacılar, bitki bilimciler, bilim insanları ve gazeteciler gibi kesimler de geliyor.

Berlin Konferansı (1884-1885)

Almanya ve İtalya’nın siyasi birliklerini sağlaması sonrası yayılmacı politika izlemeleri diğer büyük devletleri rahatsız etmektedir. Rahatsız olan bu devletler rahatsızlıklarını bildirmek ve birtakım kurallar belirlemek amacıyla 1884 yılında Berlin’de bir konferans topluyorlar. Konferansın esas amacı sömürgeciliğin kurallarını belirlemektir. Bu konferanstan alınan bazı önemli kararlar var. İlk olarak fiili işgal ilkesi belirleniyor. Yani sömürge topraklarında doğrudan yönetim şart, bulunmadığınız yer sizin olamaz görüşü öne çıkıyor. Kongo Havzası’nda tüm devletlerin ticaret yapabileceği kararında mutabık kalıyorlar ve Kongo Belçika Kralı 2. Leopold’un özel mülkü kabul ediliyor.

Yorum Yap

Yorum Yap